God's Eye View: Halka açık verilerle tarayıcıda çalışan bir "casus uydu" küresi

Ne bu?

God’s Eye View, filmlerdeki istihbarat ekranlarına benzeyen bir 3D dünya küresi. Üzerinde canlı uçaklar, gemiler, uydular, son 24 saatin depremleri, orman yangınları, roket fırlatmaları ve binlerce halka açık trafik kamerası var. Bir uçağa tıklayıp onu takip edebiliyor, hatta kokpit görünümüne geçip inişine eşlik edebiliyorsun. Gece görüşü ya da termal kamera gibi görsel filtreler de ekleniyor.

Proje, viral videolarıyla tanınan Bilawal Sidhu ve Sameh Khamis’in. Kod MIT lisanslı, Ağustos’ta GitHub’da günün ve haftanın en popüler deposu oldu ve şu an yaklaşık 59 bin yıldızı var. Kendi bilgisayarında npm ile, Docker ile ya da tek tıkla kurulum yapan Pinokio ile çalıştırabiliyorsun.

Veriler nereden geliyor?

İşin asıl öğretici kısmı bu. Projedeki hiçbir veri gizli değil, hepsi zaten yayında:

• Uçaklar: Yolcu uçakları konumlarını, hızlarını ve kimliklerini ADS-B denen bir sinyalle sürekli yayınlıyor. Dünyanın dört bir yanındaki gönüllüler bu sinyalleri ucuz alıcılarla toplayıp OpenSky Network ve adsb.lol gibi ağlarda paylaşıyor.
• Gemiler: Gemiler de benzer bir sistemle, AIS ile yayın yapıyor. Proje bu veriyi AISStream’den alıyor (ücretsiz bir anahtar gerekiyor).
• Uydular: CelesTrak, uyduların yörüngesini tarif eden TLE kayıtlarını yayınlıyor. Uygulama bu kayıtlardan, SGP4 denen standart yörünge modeliyle her uydunun anlık konumunu hesaplıyor.
• Diğerleri: Depremler USGS’ten, yangınlar NASA FIRMS’ten, kameralar şehirlerin ve karayolu idarelerinin açık kamera listelerinden.

Arayüz çatısız, düz JavaScript, harita motoru ise CesiumJS. Anahtarsız modda Esri uydu görüntüleri geliyor. Ücretsiz bir Cesium ion hesabıyla Google’ın fotogerçekçi 3D şehir modelleri de açılıyor. Özel API anahtarları tarayıcıya hiç gitmiyor, yerel bir sunucu üzerinden aracılı kullanılıyor.

Yapay zekâ tarafı

Projede iki yapay zekâ özelliği var. Birincisi sesli kontrol: OpenAI ya da Gemini’nin gerçek zamanlı ses API’siyle “Beni Tokyo’ya götür” ya da “Teksas üzerinde kaç uçak var?” gibi komutlar verebiliyorsun. İkincisi daha yeni: God’s Eye View bir MCP sunucusu olarak da çalışıyor. Claude Code, Codex ya da Claude Desktop’a ekleyince, sohbetin içinde canlı küre açılabiliyor. Bu, MCP Apps yazımızda anlattığımız “cevap olarak arayüz” fikrinin güzel bir örneği.

Dikkat edilmesi gerekenler

Better Stack videosu ve projenin kendi belgeleri birkaç önemli sınır sayıyor:

• Uydu görüntüsü canlı değil. Altta gördüğün harita, Esri ya da Google’ın önceden çekilmiş görüntüleri. Canlı olan, üstündeki uçak ve gemi noktaları. “Casus uydu” kısmı bir görsel stil.
• Bazı katmanlar tahmin. Trafikteki araçlar, gerçek yollar üzerinde simüle ediliyor. Kamera açıları ve roket yörüngeleri de kaba tahminler.
• Lisanslar karışık. Kod MIT ama veriler değil. Örneğin OpenSky’ın verisi yalnızca ticari olmayan kullanım için. Projeyi bir ürüne dönüştürmek istersen her kaynağın şartlarına ayrı ayrı bakman gerekiyor.
• Kotalar var. Ücretsiz API’lerin istek sınırları dolabiliyor. Google’ın doğrudan anahtarı ise kullandıkça ödenen bir hizmet.

Mahremiyet sorusu

Proje, belirli bir kişiyi arama, yüz tanıma ya da bireyleri takip etme özelliği eklemeyeceğini açıkça yazıyor. Ama videonun da vurguladığı gibi asıl mesele başka: Bu verilerin hepsi zaten açık. Tek başına masum görünen sinyaller, aynı ekranda birleşince çok daha fazlasını anlatabiliyor.

Düşün

• Bu küredeki hangi veri seni en çok şaşırttı: uçaklar mı, gemiler mi, kameralar mı?
• Herkese açık veriyi bir araya getirmek, ne zaman yeni bir mahremiyet sorununa dönüşür?

Kendi cümlelerimizle yazılmış bir özettir, çeviri değildir. Tüm kaynaklar yukarıda.